پژوهش باید به بهبود کیفیت زندگی مردم بینجامد

 رییس‌جمهور در چهاردهمین جشنوارۀ ملی تجلیل از پژوهشگران و فناوران برتر کشور، با اشاره به اینکه پژوهش باید به بهبود کیفیت زندگی مردم بینجامد و مقصد عالی آن پاسخگویی به نیازها و مطالبات به حق مردم باشد، گفت: پژوهش باید موجب کارآمدی مدیریت کشور شود و در این راستا افزایش تقاضا در بخش پژوهش یکی از برنامه‌های دولت تدبیر و امید است.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی دولت ،متن کامل سخنرانی حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر حسن روحانی بدین شرح است:
بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله رب العالمین و صلی الله علی سیدنا و نبینا محمد و آله الطاهرین و صحبه المنتجبین
هفتۀ پژوهش را در محضر شخصیت‌های فرهیخته و پژوهشگران برتر و عالی رتبه گرامی می‌داریم. پژوهش اساس دانش است و توسعۀ دانش نیز در سایۀ پژوهش امکان‌ می یابد، گرچه پژوهش خود در سایۀ دانش است که امکان‌ می پذیرد و متولد می‌شود و بنابراین، هم علت است و هم معلول. پژوهش علم را شکوفا می کند و به توسعۀ آن منجر می شود و نیز می‌تواند به بسط آموزش بینجامد.
البته پژوهش به محیط مساعد و مناسب نیاز دارد؛ محیطی که منشأ آزادی آکادمیک است. مهم ترین ویژگی این محیط بردباری و سعۀ صدر آن است. بدون حضور پژوهشگران خلاق، نمی‌توان به پژوهش متقن دست یافت و خلاقیت فقط در سایۀ آزادی ممکن خواهد بود. ما باید در سایۀ بردباری و تساهل، زمینه را برای شکوفایی استعداد اندیشمندان، محققان و پژوهشگران آماده کنیم. از سوی دیگر، نتیجۀ پژوهش نیز مستلزم بردباری جامعه است. ممکن است پژوهشگر به نتایجی برسد که خوشایند برخی نباشد، اما اگر به واقع با رعایت اصول تحقیق به یافته ای رسیده باشد، آن یافته قابل استناد است. پژوهش مقدس است و محصول آن نیز باید مورد احترام همگان باشد.
این بدان معنا نیست که هر آنچه از پژوهش به دست می‌آید وحی مُنزل است و تغییر نمی‌کند. ممکن است پژوهش امروز ما را به داده ای برساند و مدتی بعد، از تحقیقاتی جدید، داده های مطلوب دیگری حاصل شود، اما اگر کشور می‌خواهد در مسیر پیشرفت قرار بگیرد، زمینۀ این پیشرفت، محیط امن، مساعد و آزاد برای پژوهشگران است.
ایران توانست به تمدنی بزرگ دست یابد. کار علمی را از ترجمۀ کتب دیگران آغاز کرد، اما هرگز به ترجمه اکتفا نکرد. در کنار ترجمه، به خلاقیت چنان بها داد که ظرف چند قرن، کتبِ ایرانیان نیز برای ترجمه مورد استقبال دیگران قرار گرفت. این سیر اندیشه ایِ مطلوبِ جامعۀ ایرانی و اسلامی است.
افتخار ما این است که در کنار دانشگاه‌های ما پژوهشگاه‌هایی برپا باشد و افتخار ما این است که در دانشگاه همان قدر که به دروس دانشگاهی و واحدهای درسی اهمیت می‌دهیم، به رساله‌ها نیز اهمیت بدهیم. رساله‌های کارشناسی ارشد و دکتری باید جایگاه خود را بیابند و باید هرآنچه لازم است برای تشویق دانشجویان انجام شود تا رساله، نه فقط برای دریافت نمره و مدرک، که برای پاسخ دادن به بخشی از نیاز جامعه تدوین شود.
در بحث پژوهش، نهایت مقصد ما چاپ یک کتاب و ذکر یک عنوان نیست. پژوهش باید به بهبود کیفیت زندگی مردم بینجامد. مقصد عالی پژوهش پاسخگویی به نیازها و مطالبات به حق مردم است؛ تأکید می‌کنم "مردم" و نه "حزب یا گروهی خاص".
از این که ببینم برخی از تحقیقات برای پاسخ به مطالبات گروه خاصی تدوین می شود،خوشحال نمی شوم. پژوهشی برای ما ارزشمند است که به رفع نیازها و مطالبات مردم و بهبود کیفیت زندگی جامعه و بشر منتهی شود. البته در هر جامعه ای، باید پژوهش را در سلسله مراتب و چارچوب ارزش‌های همان جامعه مدنظر قرار داد.
به من اعتراض نکنید و نگویید میدان پژوهش باید باز باشد و نباید کاری به ارزش‌ها داشت. هیچ جامعه ای نیست که پژوهش خود را در مسیر ارزش‌های مورد احترام خود قرار ندهد. آیا به نظر شما پژوهشی که خدای ناکرده به تسهیل دسترسی مردم به مواد مخدر منجر شود، پژوهشی قابل احترام است؟
وقتی ما در کشوری زندگی می‌کنیم که مبتنی بر فتوای مقام معظم رهبری است و در آن، استفاده، تولید، نگهداری و بهره برداری از سلاح هسته ای حرام و ممنوع است، آیا پژوهشی که ما را به سلاح کشتار جمعی برساند، از نظر ما قابل قبول و محترم است؟ ما نه تنها بر اساس عقلانیت و منافع ملی کشور، به دنبال سلاح‌های کشتار جمعی نبوده و نیستیم، بلکه باورهای دینی این ملت نیز دستیابی به سلاح کشتار جمعی را نفی می کند و آن را جزئی از منافع ملی و حتی دکترین دفاعی خود نمی‌داند.
این ارزش راهنمای مسیر ما در پژوهش است. بر این مسئله تأکید می‌کنم: منابع پژوهشی ما اندک است؛ ما دارای منابع فراوان و ارزان نیستیم؛ نیروی انسانی، توان اقتصادی و محیط و ابزار و کارگاه‌های پژوهش، هیچ کدام بی انتها نیست، و این تنها مشکل ما نیست- حتی توان کشورهایی که از رشد اقتصادی بالا برخوردارند نیز در این زمینه ها محدود است.

نظرات

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مديريت محتواي درگاه خدمات الكترونيكي ايران منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • متن تشخیص هویت Refresh CAPTCHA Refresh CAPTCHA